The “Twin it! 3D for Europe’s Culture” initiative (Part II) is a European project aiming at digitizing and promoting cultural heritage through 3D models, and Greece via the Ministry of Culture is actively participating in Europeana. The main objective of the initiative is to preserve and promote cultural heritage through digital records.
In this context, this year we present a 3D model of the archaeological site of Delos, created as part of the research project “Archaeorama – Advanced multimodal recording, mapping, documentation, and presentation system for excavation work” which was co-funded through the National Secretariat of Research and Technology “Special Actions: Aquaculture – Industrial Materials – Open Innovation in Culture under the Operational Program “Competitiveness, Entrepreneurship, and Innovation,” NSRF 2014–2020.
Archaeological site of Delos: Sanctuary of Apollo and the sacred Lake Quarter
3d model potree 3d model Eureka3D
The 3D model features a large section of the archaeological site of Delos, which, among other monuments, includes the three temples of Apollo, the Houses or Treasuries, the Italian Agora, the sacred Lake Quarter, the Granite Palestra, the Stoa of Philip, and the early Christian basilica of Saint Kirykos. The 3D models can be accessed via the links potree.culture.gr and eureka3d.vm.fedcloud.eu
Descriptiom
Delos, although a small rocky islet in the centre of the Aegean Sea, is considered the most sacred of all islands in ancient Greek civilization. According to myth, as recorded in the Homeric Hymn, Apollo, the god of light, and his twin sister Artemis, associated with the Moon, were born on Delos.
The island was first inhabited in the third millennium BC, as evidenced by the Early Cycladic settlement located on the granite peak of Mount Kynthos. The Sanctuary of Apollo, founded in the 9th century BC, reached the height of its glory during the Archaic (7th–6th century BC) and Classical (5th–4th century BC) periods, when it acquired its Panhellenic character and united the Ionians along the coasts of the Aegean.
For centuries, administrative control of the Sanctuary of Apollo was a primary objective for any city-state (such as Naxos, Paros, Athens, and Samos) aspiring to dominate the Aegean. The only period of independence for the island occurred during the Macedonian rule in the Aegean (314 BC–167 BC). During this period, the city remained small but was adorned with many monuments, and the character of its various sectors began to take shape: public buildings around the Sanctuary, commercial installations at the harbour, athletic facilities east of the Sacred Lake, and sanctuaries of foreign deities on the slopes of Mount Kynthos.
After 167 BC, as a result of the declaration of tax exemption for its harbour, the island gained economic prosperity, concentrated the commercial activity of the eastern Mediterranean, and its population became cosmopolitan. Wealthy merchants, bankers, and shipowners from all over the world settled there, attracting builders, artists, and craftsmen, who constructed luxurious houses for them, richly decorated with wall paintings and mosaic floors.
The small island soon became the greatest emporium totius orbis terrarum (S. P. Festus, 2nd century AD). The island’s prosperity and its relation with the Romans were the main cause of its destruction; Delos was attacked and plundered twice in 88 BC by Mithridates, king of Pontus and enemy of Rome, and later, in 69 BC, by the pirates of Athenodorus, an ally of Mithridates.
From then on, the island gradually declined, reverting once again to a small village inhabited continuously until the 6th century AD, which had by then acquired a Christian character, as indicated by the ruins of seven churches and a monastery revealed during excavations, of which only the Basilica of Saint Kyrikos survives today.
In the following centuries, Delos was repeatedly plundered by Byzantines, Slavs, Saracens, Venetians, the Knights of Saint John, and the Ottomans. Even in post-revolutionary years, Delos was turned into a quarry, with the columns of its temples burned for lime and its houses left in ruins.
Delos archaeological site, as it has emerged from 1873 to the present day, is the result of research and systematic excavations conducted by the French School at Athens, the Greek Archaeological Society, and the Ministry of Culture.
The digital experience of the archaeological site of Delos should not substitute a visit to the site in person, we encourage you to schedule it!
Τρισδιάστατη απεικόνιση του αρχαιολογικού χώρου της Δήλου – συμμετοχή στο Twin it ii
Η πρωτοβουλία «Twin it! 3D for Europe’s culture» (Μέρος ΙΙ) αποτελεί μια πανευρωπαϊκή δράση που στοχεύει στην ψηφιοποίηση και προβολή πολιτιστικών θησαυρών μέσω 3D μοντέλων, με την Ελλάδα μέσω του Υπουργείου Πολιτισμού να συμμετέχει ενεργά δια της Europeana. Κύριος στόχος της δράσης είναι η διατήρηση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς μέσω ψηφιακών τεκμηρίων.
μέσω της Δράσης Εθνικής Εμβέλειας Ειδικές Δράσεις Υδατοκαλλιέργειες – Βιομηχανικά Υλικά – Ανοιχτή Καινοτομία στον Πολιτισμό του Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία (ΕΠΑνΕΚ)», ΕΣΠΑ 2014 – 2020.
Αρχαιολογικός χώρος της Δήλου: το Ιερό του Απόλλωνα και η Συνοικία της Λίμνης
3d μοντέλο στο potree 3d μοντέλο στο Eureka3D
Η τρισδιάστατη απεικόνιση περιλαμβάνει μεγάλο τμήμα του αρχαιολογικού χώρου της Δήλου στο οποίο εντάσσονται μεταξύ άλλων μνημείων, οι τρεις ναοί του Απόλλωνα, οι πέντε Οίκοι ή Θησαυροί, η αγορά των Ιταλών, η συνοικία της Λίμνης, η Παλαίστρα του Γρανίτη, η Στοά του Φιλίπππου, η παλαιοχριστιανή βασιλική του Αγίου Κηρύκου. Τα τρισδιάστατα μοντέλα βρίσκονται στους συνδέσμους potree.culture.gr και eureka3d.vm.fedcloud.eu
Ιστορία του χώρου
Η Δήλος, αν και μικρή βραχονησίδα στο κέντρο του Αιγαίου θεωρείται ως το ιερότερο από όλα τα νησιά στον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό. Σύμφωνα με το μύθο, όπως καταγράφεται στον Ομηρικό ύμνο στον Απόλλωνα, στη Δήλο γεννήθηκε ο Απόλλωνας, θεός του φωτός, και η δίδυμη αδελφή του η θεά Άρτεμις, που ταυτίστηκε με τη Σελήνη πιθανότατα από τα κλασικά χρόνια.
Το νησί κατοικήθηκε για πρώτη φορά την τρίτη χιλιετία π.Χ. όπως μαρτυρεί ο πρωτοκυκλαδικός οικισμός που εντοπίζεται στην γρανιτένια κορυφή του Κύνθου. Το Ιερό του Απόλλωνα, που ιδρύθηκε τουλάχιστον από τον 9ο αιώνα π.Χ., έφτασε στο αποκορύφωμα της αίγλης του κατά την Αρχαϊκή(7ος-6ος αι. π.Χ.) και Κλασική (5ος-4ος αι. π.Χ.) περίοδο, όταν απέκτησε τον πανελλήνιο χαρακτήρα του και ένωσε του Ίωνες στις ακτές του Αιγαίου.
Για αιώνες ο διοικητικός έλεγχος του Ιερού του Απόλλωνα ήταν βασική επιδίωξη όποιας πόλης κράτους (όπως η Νάξος, η Πάρος, η Αθήνα, η Σάμος) φιλοδοξούσε να κυριαρχήσει στο Αιγαίο. Η μόνη περίοδος ανεξαρτησίας του νησιού ήταν η περίοδος της μακεδονικής κυριαρχίας στο Αιγαίο (314 π.Χ-167 π.Χ). Την περίοδο αυτή η πόλη παρέμενε ακόμα μικρή όμως κοσμήθηκε με πολλά μνημεία, ενώ άρχισε να διαμορφώνεται και ο χαρακτήρας των διάφορων τομέων της: δημόσια κτήρια γύρω από το Ιερό, εμπορικές εγκαταστάσεις στο λιμάνι, αθλητικές εγκαταστάσεις ανατολικά της Ιεράς Λίμνης, ξένα ιερά στις πλαγιές του Κύνθου.
Μετά το 167 π.Χ., ως αποτέλεσμα της ανακήρυξης της φορολογικής ατέλειας του λιμανιού της, το νησί απέκτησε οικονομική ευρωστία, συγκέντρωσε την εμπορική δραστηριότητα της ανατολικής Μεσογείου και ο πληθυσμός του απέκτησε κοσμοπολίτικο χαρακτήρα. Εκεί εγκαταστάθηκαν πλούσιοι έμποροι, τραπεζίτες και πλοιοκτήτες από όλο τον κόσμο, προσελκύοντας πολλούς οικοδόμους, καλλιτέχνες και τεχνίτες, οι οποίοι έκτισαν γι’ αυτούς πολυτελή σπίτια, πλούσια διακοσμημένα με τοιχογραφίες και ψηφιδωτά δάπεδα.
Το μικρό νησί έγινε σύντομα το μέγιστο emporium totius orbis terrarium (S. P. Festus, 2ος αιώνας μ.Χ.). Η ακμή του νησιού και οι φιλικές σχέσεις με τους Ρωμαίους ήταν η κύρια αιτία της καταστροφής του. Η Δήλος δέχτηκε επίθεση και λεηλατήθηκε δύο φορές: το 88 π.Χ. από τον Μιθριδάτη, τον βασιλιά του Πόντου, εχθρό των Ρωμαίων, και αργότερα, το 69 π.Χ., από τους πειρατές του Αθηνόδωρου, συμμάχου του Μιθριδάτη.
Από τότε, το νησί σταδιακά παρήκμασε, δίνοντας την θέση του και πάλι σε ένα μικρό χωριό που κατοικείται χωρίς διακοπή έως τον 6ο αιώνα μ.Χ. και το οποίο πλέον έχει χριστιανικό χαρακτήρα, όπως δηλώνουν τα ερείπια επτά εκκλησιών -με μόνη σωζόμενη στον χώρο σήμερα την Βασιλική του Αγίου Κηρύκου- και ενός μοναστηριού στη θέση της Υπόστυλης Αίθουσας, που αποκαλύφθηκαν κατά τις ανασκαφές.
Στους μετέπειτα αιώνες διαδοχικά λεηλατείται από τους Βυζαντινούς, τους Σλάβους, τους Σαρακηνούς, τους Ενετούς, τους Ιππότες του Αγίου Ιωάννη και τους Οθωμανούς, ενώ ακόμα και στα μετεπαναστατικά χρόνια η Δήλος μετατράπηκε σε λατομείο με τις κολώνες του ναού καμένες για ασβέστη και τα σπίτια της ερειπωμένα. Ο σημερινός αρχαιολογικός χώρος, όπως προέκυψε ήδη από το 1873 μέχρι σήμερα με τις έρευνες και τις συστηματικές ανασκαφές της Γαλλικής Αρχαιολογικής Σχολής, της Ελληνικής Αρχαιολογικής Εταιρείας και του Υπουργείου Πολιτισμού.
Η ψηφιακή εμπειρία του αρχαιολογικού χώρου της Δήλου δεν υποκαθιστά την επιτόπια επίσκεψη, σας παρακινούμε να την προγραμματίσετε !
Συντελεστές Έργου
Το Archaeorama υλοποιήθηκε την περίοδο από το 2020 έως το 2023 με την σύμπραξη της εταιρείας Dataverse Ε.Π.Ε., της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων και του Εργαστηρίου Εικονικής Πραγματικότητας του Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Οι τρισδιάστατες αποτυπώσεις ανατέθηκαν στην εταιρεία Αστρολάβος Ο.Ε.
Ομάδα εργασίας ΕφΑ Κυκλάδων: Δημήτρης Αθανασούλης, Μαρία Κονιώτη, Μαρία Κουτσουμπού, Γεωργία Παπαδοπούλου, Ελένη Όλγα Δεληγιάννη, Ευστάθιος Αδαμόπουλος, Μαρία Τσιολάκη, Αθηνά Χρόνη, Ηλιάνα Τσερεγκούνη, Γιώργος Τσιτσάνης
